Diş eti çekilmesi, diş etinin dişin kron kısmından geriye doğru kayarak normalde örttüğü kök yüzeyini açığa çıkarmasıdır. Dişler bu nedenle olduğundan uzun görünmeye başlar. Yavaş ilerlediği için çoğu zaman fark edilmesi geç olur; ilk uyarı genellikle soğuk ve sıcağa karşı ortaya çıkan hassasiyettir.
Belirtileri
- Dişlerin uzamış gibi görünmesi
- Soğuk, sıcak ve tatlıya karşı hassasiyet
- Diş ile diş eti sınırında hissedilen çentik veya basamak
- Diş aralarının açılması, yemek sıkışmasının artması
- Diş etlerinde kanama, kızarıklık veya çekilme sınırında renk farkı
- İleri vakalarda dişte hafif sallanma
Hassasiyetin nedeni, kök yüzeyinin mine tabakasıyla korunmuyor olmasıdır. Kök yüzeyi minenin aksine dış etkenlere doğrudan açıktır.
Nedenleri
Sert ve yanlış fırçalama
En sık karşılaşılan nedenlerden biridir. Sert kıllı fırça kullanmak, aşırı kuvvet uygulamak ve yatay ileri-geri hareketle fırçalamak diş etini mekanik olarak geriletir. Bu tip çekilmelerde diş eti sağlıklı görünür ancak sınır belirgin biçimde geri çekilmiştir.
Doğru yöntem, orta-yumuşak kıllı fırça ile diş etinden dişe doğru, dairesel ve nazik hareketlerle fırçalamaktır. Daha çok kuvvet uygulamak daha iyi temizlik sağlamaz.
Diş eti hastalığı
Diş yüzeyinde biriken plak zamanla sertleşerek diş taşına dönüşür ve fırçalamayla çıkmaz. Diş taşı diş eti sınırında iltihaba yol açar; iltihap ilerledikçe diş etini ve altındaki kemik dokusunu geriletir. Bu tip çekilmelerde diş eti kırmızı, şiş ve kanamaya eğilimlidir.
Bu grup, tedavi edilmediğinde diş kaybına kadar ilerleyebildiği için en dikkat gerektiren gruptur.
Diş sıkma ve gıcırdatma
Bruksizm, dişlere sürekli ve aşırı kuvvet bindirir. Bu kuvvet diş eti sınırında doku kaybına ve zamanla çekilmeye yol açabilir. Sabah çene yorgunluğu ve baş ağrısıyla uyanmak tipik göstergelerdendir.
Dizilim bozuklukları ve kapanış sorunları
Çapraşık dişlerin temizlenmesi zordur ve bazı dişler kemik desteğinin daha ince olduğu konumlarda yer alır. Bu bölgelerde çekilme daha kolay gelişir.
Sigara
Sigara diş eti dokusunun kanlanmasını bozar, iyileşmeyi geciktirir ve diş eti hastalığının seyrini ağırlaştırır.
Diğer etkenler
Genetik yatkınlık, hormonal değişimler, ağız içi piercing kullanımı ve uygun olmayan dolgu veya protez kenarları da çekilmeye katkıda bulunabilir.
Kendiliğinden geri gelir mi?
Gelmez. Çekilmiş diş eti dokusu kendi kendine eski konumuna dönmez; bu konuda gerçekçi olmak önemlidir.
Ancak asıl hedef genellikle ilerlemeyi durdurmaktır ve bu çoğu vakada mümkündür. Nedeni ortadan kaldırıldığında çekilme durur, hassasiyet azalır ve diş eti sağlığı iyileşir. Belirli vakalarda ise cerrahi yöntemlerle kök yüzeyinin yeniden örtülmesi gündeme gelebilir.
İnternette dolaşan doğal karışım, yağ çekme veya bitkisel uygulama önerilerinin çekilmiş diş etini geri getirdiğine dair bir dayanak yoktur. Bu yöntemlerle vakit kaybetmek, tedavi edilebilir bir tablonun ilerlemesine yol açabilir.
Tedavi seçenekleri
Tedavi, çekilmenin nedenine ve derecesine göre planlanır.
Diş taşı temizliği ve kök yüzeyi düzleştirmesi. İltihabi kökenli çekilmelerde ilk adımdır. Diş eti altındaki birikintiler temizlenir, kök yüzeyi pürüzsüzleştirilerek dokunun yeniden sağlıklı biçimde tutunması sağlanır.
Fırçalama alışkanlığının düzeltilmesi. Mekanik kökenli çekilmelerde tedavinin kendisi budur. Fırça seçimi ve teknik hekim tarafından gösterilir.
Hassasiyet tedavisi. Açığa çıkan kök yüzeyine koruyucu vernik veya ajanlar uygulanabilir; hassasiyet giderici diş macunları destekleyici olarak kullanılır.
Gece plağı. Diş sıkma veya gıcırdatma söz konusuysa, dişlere binen kuvveti dağıtan kişiye özel plak hazırlanır.
Ortodontik tedavi. Dizilim veya kapanış bozukluğu temel etkense, dişlerin konumunun düzeltilmesi kalıcı çözüm sağlayabilir.
Diş eti cerrahisi. Uygun vakalarda, genellikle damaktan alınan doku ile açıkta kalan kök yüzeyi örtülür. Her vaka bu işleme uygun değildir; uygunluk çekilmenin tipi, komşu dokuların durumu ve ağız bakımının düzeyi değerlendirilerek belirlenir.
İlerlemesini önlemek için
- Orta-yumuşak fırça kullanın, kuvvet değil teknik uygulayın
- Günde iki kez fırçalayın, diş arası temizliğini ihmal etmeyin
- Diş taşı temizliği için düzenli kontrollere gidin
- Diş sıkma şikâyetiniz varsa hekiminize söyleyin
- Sigarayı bırakın
- Asitli içecek tüketiminden hemen sonra fırçalamak yerine yarım saat bekleyin
Ne zaman hekime başvurmalı?
Dişlerinizde uzama hissi, sınırda çentiklenme veya yeni başlayan hassasiyet fark ettiyseniz beklemeyin. Diş eti çekilmesi erken evrede çok daha kolay durdurulur; ilerlediğinde ise kemik desteği de etkilendiği için seçenekler daralır.
Diş eti sağlığıyla ilgili daha kapsamlı bilgi için diş eti hastalığı yazımıza, sunduğumuz uygulamalar için hizmetler sayfamıza bakabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Teşhis ve tedavi planlaması yalnızca klinik muayene sonrasında yapılabilir.
Sorularınız mı var?
Bilgi ve muayene randevusu için hekimlerimize ulaşabilirsiniz.